HỌC HỎI VỀ NĂM THÁNH PHÁT DIỆM
BÀI III- ĐỊA PHẬN TÂY ĐÀNG NGOÀI TRONG NHỮNG NĂM ĐẦU
Câu 1: Việc phân chia Đàng Ngoài thành hai địa phận được thực hiện như thế nào và những vị chủ chăn đầu tiên là ai?
Đáp: Ngày 25-11-1679, theo đề nghị của Đức cha Pallu, Đàng Ngoài được chia thành Tây Đàng Ngoài và Đông Đàng Ngoài, lấy dòng sông làm ranh giới; cha Jacques de Bourges Gia được đặt làm Đại Diện Tông Toà Tây Đàng Ngoài, cha François Deydier Phan làm Đại Diện Tông Toà Đông Đàng Ngoài, cả hai thuộc Hội Thừa Sai Paris.
Câu 2: Hai vị Giám mục đầu tiên được tấn phong và thi hành sứ vụ ra sao?
Đáp: Đức cha Jacques de Bourges được tấn phong tại Ayuthia ngày 17-5-1682, rồi về tấn phong Đức cha Deydier Phan tại Phố Hiến ngày 21-12-1682; hai ngài cùng sống và làm việc tại Phố Hiến cho đến khi Đức cha Deydier qua đời năm 1693.
Câu 3: Nhà thờ và cách tổ chức đời sống mục vụ tại Tây Đàng Ngoài trong giai đoạn đầu có đặc điểm gì?
Đáp: Theo báo cáo ngày 1-5-1699, các nhà thờ đều rất sơ sài, mái tranh, tường bùn, khung tre và phải sửa chữa hằng năm; bên cạnh nhà thờ có nhà nhỏ cho cha xứ. Các linh mục và thầy giảng thường xuyên được thuyên chuyển, khoảng ba năm một lần, để tránh những ràng buộc không lành mạnh.
Câu 4: Đức cha Jacques de Bourges gặp khó khăn gì trong việc điều hành địa phận Tây Đàng Ngoài?
Đáp: Một khó khăn lớn là tranh chấp ranh giới hoạt động mục vụ giữa các linh mục Hội Thừa Sai Paris và các linh mục Dòng Tên, đặc biệt với các cha Marini, Fuciti và Ferreira, vì những vị này không nhìn nhận thẩm quyền của Đại Diện Tông Toà.
Câu 5: Công việc đào tạo giáo sĩ và tổ chức nhân sự của địa phận Tây Đàng Ngoài được thực hiện thế nào?
Đáp: Đức cha Jacques de Bourges Gia và Đức cha François Deydier Phan đặc biệt chú trọng đào tạo hàng giáo sĩ người Việt, giúp Hội Thánh địa phương đứng vững trong bách hại; cha Bélot Lót được chọn và tấn phong Giám mục ngày 8-1-1702, và đến năm 1707, địa phận có ba thừa sai người Pháp và bảy linh mục người Việt đang hoạt động mục vụ.
Câu 6: Thực trạng các giáo xứ và tình hình chia rẽ nội bộ lúc bấy giờ ra sao?
Đáp: Nhiều vùng thuộc Thanh ngoại, Thanh nội và xứ Nam có số tín hữu đông đảo, trong đó các cha Dòng Tên coi là thuộc quyền mình, với danh sách nhiều nhà thờ cụ thể, khiến tình trạng chia rẽ giữa hai nhóm thừa sai kéo dài hơn 30 năm, ảnh hưởng đến số lượng lớn tín hữu.
Câu 7: Những cuộc bách hại đầu thế kỷ XVIII đã gây ra những biến cố nào cho địa phận?
Đáp: Các cuộc bách hại xảy ra năm 1705 và dữ dội hơn từ 1712, khiến thương điếm Phố Hiến bị tịch biên và phá huỷ, Đức cha Jacques de Bourges, Đức cha Bélot Lót và cha Guisain Chi bị bắt giam, rồi bị trục xuất khỏi Đàng Ngoài năm 1713.
Câu 8: Sau các cuộc bách hại, địa phận Tây Đàng Ngoài kết thúc giai đoạn này như thế nào?
Đáp: Sau khi Đức cha Jacques de Bourges qua đời năm 1714, Đức cha Bélot Lót qua đời năm 1717, Đức cha Guisain Chi được tấn phong năm 1721 và qua đời năm 1723, địa phận còn 15 linh mục, và toàn bộ hàng giáo sĩ được đặt dưới quyền Đức cha Thomas Sestri, Đại Diện Tông Toà Đông Đàng Ngoài.
PHẦN CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM
Câu 1: Việc phân chia Đàng Ngoài thành hai địa phận được thực hiện như thế nào và những vị chủ chăn đầu tiên là ai?
A. Ngày 25-11-1679, theo đề nghị của Đức cha Pallu, Đàng Ngoài được chia thành Tây và Đông Đàng Ngoài, lấy dòng sông làm ranh giới; cha Jacques de Bourges Gia làm Đại Diện Tông Toà Tây Đàng Ngoài, cha François Deydier Phan làm Đại Diện Tông Toà Đông Đàng Ngoài, cả hai thuộc Hội Thừa Sai Paris.
B. Ngày 25-11-1679, theo quyết định của Toà Thánh, Đàng Ngoài được chia thành Bắc và Nam Đàng Ngoài, lấy kinh thành làm trung tâm; cha Pierre Lambert và cha François Pallu được cử làm Đại Diện Tông Toà, thuộc Hội Thừa Sai Paris.
C. Ngày 25-11-1679, theo yêu cầu của các linh mục Dòng Tên, Đàng Ngoài được chia thành hai miền truyền giáo là Đông và Tây Đàng ngoài; cha Marini và cha Ferreira được giao coi sóc hai miền này. Cả hai thuộc Hội Thừa Sai Paris.
D. Ngày 25-11-1679, theo đề nghị của các linh mục bản địa, Đàng Ngoài được chia thành Tây và Đông Đàng Ngoài, lấy dòng sông làm ranh giới; cha Jacques de Bourges Gia làm Đại Diện Tông Toà Tây Đàng Ngoài, cha François Deydier Phan làm Đại Diện Tông Toà Đông Đàng Ngoài, cả hai thuộc Hội Thừa Sai Paris.
Đáp án đúng: A
Câu 2: Hai vị Giám mục đầu tiên được tấn phong và thi hành sứ vụ ra sao?
A. Đức cha Jacques de Bourges và Đức cha Deydier Phan được tấn phong cùng lúc tại Rôma năm 1682; hai ngài cùng sống và làm việc tại Phố Hiến cho đến khi Đức cha Deydier qua đời năm 1693.
B. Đức cha Deydier Phan được tấn phong tại Ayuthia trước, rồi về Phố Hiến để tấn phong Đức cha Jacques de Bourges vào cuối năm 1682. Mỗi ngài thi hành sứ vụ riêng tại địa phận của mình cho đến cuối đời.
C. Đức cha Jacques de Bourges được tấn phong tại Ayuthia ngày 17-5-1682, rồi về tấn phong Đức cha Deydier Phan tại Phố Hiến ngày 21-12-1682; hai ngài cùng sống và làm việc tại Phố Hiến cho đến khi Đức cha Deydier qua đời năm 1693.
D. Đức cha Jacques de Bourges được tấn phong tại Ayuthia ngày 17-5-1680, rồi về tấn phong Đức cha Deydier Phan tại Phố Hiến ngày 21-12-1680; hai ngài cùng sống và làm việc tại Phố Hiến cho đến khi Đức cha Deydier qua đời năm 1692.
Đáp án đúng: C
Câu 3: Nhà thờ và cách tổ chức đời sống mục vụ tại Tây Đàng Ngoài trong giai đoạn đầu có đặc điểm gì?
A. Theo các tài liệu báo cáo ngày 1-5-1699, nhiều nhà thờ được xây bằng gỗ tốt, mái ngói, tường gạch; bên cạnh nhà thờ có nhà nhỏ cho cha xứ; linh mục thường ở lâu dài tại một giáo xứ để tạo sự ổn định mục vụ.
B. Theo báo cáo ngày 1-5-1699, các nhà thờ đều rất sơ sài, mái tranh, tường bùn, khung tre và phải sửa chữa hằng năm; bên cạnh nhà thờ có nhà nhỏ cho cha xứ; các linh mục và thầy giảng thường được thuyên chuyển khoảng ba năm một lần.
C. Theo các tài liệu báo cáo ngày 1-5-1699, các nhà thờ được dựng kiên cố bằng đá, có nhà xứ rộng rãi; linh mục ít khi thay đổi nơi phục vụ để duy trì truyền thống địa phương và giữ ổn định trong các công việc mục vụ giáo xứ.
D. Theo các tài liệu báo cáo ngày 1-5-1699, đời sống mục vụ tập trung tại các trung tâm lớn, nhà thờ được xây dựng kiên cố, để có thể đứng vững trước gió bão thường xảy ra ở miền Bắc; linh mục sinh hoạt cố định và ít thay đổi nơi làm việc.
Đáp án đúng: B
Câu 4: Đức cha Jacques de Bourges gặp khó khăn gì trong việc điều hành địa phận Tây Đàng Ngoài?
A. Khó khăn chính là sự thiếu hợp tác giữa các linh mục bản xứ và thừa sai ngoại quốc, khiến việc điều hành địa phận gặp nhiều trở ngại kéo dài. Các linh mục bản xứ không nhìn nhận thẩm quyền của Đại Diện Tông Toà.
B. Khó khăn chủ yếu là áp lực từ chính quyền địa phương, làm hạn chế nghiêm trọng các sinh hoạt tôn giáo trong toàn địa phận. Chính quyền không cho phép các nhà thừa sai ngoại quốc đi lại tự do.
C. Khó khăn lớn là tranh chấp ranh giới mục vụ giữa các linh mục Hội Thừa Sai Paris và các linh mục Dòng Tên, đặc biệt với các cha Marini, Fuciti và Ferreira, vì họ không nhìn nhận thẩm quyền của Đại Diện Tông Toà.
D. Khó khăn lớn nhất là sự thiếu thốn tài chính và phương tiện, khiến việc tổ chức mục vụ không thể phát triển.
Đáp án đúng: C
Câu 5: Công việc đào tạo giáo sĩ và tổ chức nhân sự của địa phận Tây Đàng Ngoài được thực hiện thế nào?
A. Hai Đức cha Jacques de Bourges Gia và François Deydier Phan chú trọng đào tạo giáo sĩ người Việt; cha Bélot Lót được chọn và tấn phong Giám mục ngày 8-1-1702; đến năm 1707, địa phận có ba thừa sai Pháp và bảy linh mục Việt Nam đang hoạt động.
B. Hai Đức cha Jacques de Bourges Gia và François Deydier Phan tập trung đào tạo thừa sai ngoại quốc; cha Bélot Lót được cử làm Giám quản năm 1702; đến năm 1707, địa phận có nhiều linh mục người Âu Châu phục vụ.
C. Việc đào tạo giáo sĩ chủ yếu giao cho các Dòng tu; đến đầu thế kỷ XVIII, địa phận có một số linh mục người Việt đầu tiên. Đến năm 1707, địa phận có ba thừa sai Pháp và bảy linh mục Việt Nam đang hoạt động.
D. Hai Đức cha Jacques de Bourges Gia và François Deydier Phan chú trọng đào tạo giáo sĩ người Việt. Nhưng công việc đào tạo bị gián đoạn do bách hại; đến năm 1707, nhân sự địa phận suy giảm và không có thêm các linh mục mới.
Đáp án đúng: A
Câu 6: Thực trạng các giáo xứ và tình hình chia rẽ nội bộ lúc bấy giờ ra sao?
A. Các vùng Thanh ngoại, Thanh nội và xứ Nam có số tín hữu đông đúc; việc quản lý giáo xứ được phân chia rõ ràng nên không xảy ra tranh chấp kéo dài.
B. Nhiều vùng Thanh ngoại, Thanh nội và xứ Nam có đông tín hữu; phần lớn giáo xứ tập trung ở một số vùng nhất định; các linh mục thay phiên nhau coi sóc nên không phát sinh mâu thuẫn nội bộ.
C. Nhiều vùng Thanh ngoại, Thanh nội và xứ Nam có đông tín hữu; các giáo xứ thưa thớt, sinh hoạt rời rạc; khiến sự chia rẽ giữa hai nhóm thừa sai kéo dài hơn 30 năm.
A. Nhiều vùng Thanh ngoại, Thanh nội và xứ Nam có đông tín hữu; các cha Dòng Tên coi là thuộc quyền mình, với danh sách nhiều nhà thờ cụ thể, khiến sự chia rẽ giữa hai nhóm thừa sai kéo dài hơn 30 năm.
Đáp án đúng: D
Câu 7: Những cuộc bách hại đầu thế kỷ XVIII đã gây ra những biến cố nào cho địa phận?
A. Các cuộc bách hại năm 1705 và 1712 chỉ gây thiệt hại vật chất; Đức cha Jacques de Bourges, Đức cha Bélot Lót và cha Guisain Chi bị trục xuất năm 1713.
B. Các cuộc bách hại năm 1705 và 1712 không ảnh hưởng nhiều đến hàng giáo sĩ và cơ cấu tổ chức địa phận. Tuy nhên, năm 1713, Đức cha Jacques de Bourges, Đức cha Bélot Lót và cha Guisain Chi bị trục xuất.
C. Các cuộc bách hại năm 1705 và dữ dội hơn từ 1712 khiến thương điếm Phố Hiến bị tịch biên, Đức cha Jacques de Bourges, Đức cha Bélot Lót và cha Guisain Chi bị bắt giam, rồi bị trục xuất năm 1713.
D. Các cuộc bách hại năm 1705 và dữ dội hơn từ 1712 khiến thương điếm Phố Hiến bị tịch biên, Đức cha Jacques de Bourges, Đức cha Bélot Lót và cha Guisain Chi bị bắt và bị xử tử.
Đáp án đúng: C
Câu 8: Sau các cuộc bách hại, địa phận Tây Đàng Ngoài kết thúc giai đoạn này như thế nào?
A. Sau khi Đức cha Jacques de Bourges qua đời năm 1714, Đức cha Bélot Lót qua đời năm 1717, Đức cha Guisain Chi được tấn phong năm 1721, nhiều Giám mục mới được bổ nhiệm và số linh mục gia tăng đáng kể.
B. Sau khi Đức cha Jacques de Bourges qua đời năm 1714, Đức cha Bélot Lót qua đời năm 1717, Đức cha Guisain Chi được tấn phong năm 1721 và qua đời năm 1723, địa phận còn 15 linh mục và được đặt dưới quyền Đức cha Thomas Sestri.
C. Sau khi Đức cha Jacques de Bourges qua đời năm 1714, Đức cha Bélot Lót qua đời năm 1717, Đức cha Guisain Chi được tấn phong năm 1721 và qua đời năm 1723, địa phận bị trống toà; hàng giáo sĩ tan rã và không còn cơ cấu tổ chức rõ ràng.
D. Sau khi Đức cha Jacques de Bourges qua đời năm 1714, Đức cha Bélot Lót qua đời năm 1717, Đức cha Guisain Chi được tấn phong năm 1721 và qua đời năm 1723, địa phận được sáp nhập và chấm dứt hoạt động độc lập.
Đáp án đúng: B